Materiał nici chirurgicznej – tajemnice i wskazówki

Wybór materiału nici chirurgicznej jest kluczowym elementem wielu zabiegów. Bez względu na materiał szwów, przed użyciem zawsze należy sprawdzić, czy mają odpowiedni termin przydatności. Warto także czytać etykietę znajdującą się na ich opakowaniu. Właściwości nici różnią się od siebie w zależności od tego, z jakiego materiału zostały stworzone. Wiele włókien ma cechy charakterystyczne, które należy uwzględnić podczas wyboru techniki szycia. Na co warto zwrócić uwagę podczas zaopatrywania rany szwami metalowymi, poliestrowymi czy nylonowymi?

Nici chirurgiczne z kwasu poliglikolowego

Przede wszystkim, jeżeli wybieramy szwy wykonane z kwasu poliglikolowego, przed operacją powinniśmy przechowywać je w temperaturze pokojowej. Aby zachować optymalną wytrzymałość materiału, nici chirurgiczne PGA należy przechowywać w suchych miejscach. Co ważne, wszystkie szwy z kwasu poliglikolowego dobrze się wiążą, a po zagojeniu rany nie trzeba ich usuwać, ponieważ wchłoną się same. W przypadku, gdy mamy ograniczone pole operacyjne, warto wybrać materiały barwione na intensywny kolor.

Plecione nici PGA

Podczas zabiegu nie wolno szarpać nićmi plecionymi, ponieważ mogą powodować traumatyzację tkanki. Zaletą multifilamentów jest brak pamięci skrętu oraz miękka struktura, która ułatwia sprowadzenie węzła. W celu zwiększenia komfortu podczas operacji najlepiej wybierać plecionki, które są powleczone np. silikonem.

Monofilamentowe nici PGA

Przykładem nici monofilamentowych są okulistyczne szwy SINUSORB®, które występują w małych rozmiarach 10/0 i 9/0, przez co są niezwykle delikatne. Podczas ich używania, chirurg musi wziąć pod uwagę, że przy kontakcie z narzędziami chirurgicznymi, czy szorstkimi materiałami te mogą zostać uszkodzone. Ponadto, lekarz powinien węzły wiązać ciasno tak, aby się nie rozluźniły.

Jeżeli chirurg ma do czynienia z mało widocznym polem operacyjnym, powinien wybrać nici chirurgiczne o intensywnej barwie. Idealnym wyborem będą materiały koloru niebieskiego i fioletowego. (fot. Wikipedia)

Nici chirurgiczne metalowe

Materiały szewne wykonane ze stali nierdzewnej, takie jak ACIER, są częstym wyborem podczas zabiegów ortopedycznych. Podczas wiązania asystent powinien przytrzymać pętlę nici tak, aby uniemożliwić jej skręcanie czy załamywanie. Co ważne, chirurg nie może dociskać węzła zbyt mocno, ponieważ grozi to zerwaniem drutu. Jeżeli używamy materiałów ze stali nierdzewnej do stabilizacji kości, zawsze musimy skręcać je równo, aby szew był wystarczająco stabilny i nie zsuwał się. Skręcone końce zawsze trzeba zagiąć tak, aby nie wystawały. Ze stalowymi drutami należy obchodzić się ostrożnie. Powtarzające się zginanie jest częstym powodem ich pękania. Aby nie uszkodzić nici, wolno przecinać je tylko i wyłącznie nożyczkami, które są do tego przeznaczone. Warto dodać, że szew ze stali nierdzewnej może być sterylizowany parowo, ponieważ ta nie ma negatywnego wpływu na jego wytrzymałość.

Nici chirurgiczne wykonane z polidioksanonu

Materiały szewne PDS są odporne na działanie agresywnych płynów ustrojowych, dlatego wykorzystuje się je do szycia tkanek trzustki czy dróg żółciowych. Jednowłóknowe nici wykonane z polidioksanonu posiadają początkową pamięć skrętu. Podczas zaopatrywania należy wiązać je mocno, ponieważ mają tendencję do rozwiązywania. Co ważne, nie wolno przytrzymywać nici narzędziami w miejscach, które nie zostaną odcięte, gdyż w ten sposób można je uszkodzić. Żeby zachować maksymalną wytrzymałość szwów najlepiej unikać ich zgniatania i zaciskania narzędziami chirurgicznymi. Do nici PDS należą jednowłóknowe MONOTIME®, które produkowane są w kolorze fioletowym. W związku z tym, ich zastosowanie gwarantuje dobrą widoczność, nawet, gdy mamy do czynienia z niewielkim polem operacyjnym.

Szwy chirurgiczne poliestrowe

Materiały szewne z poliestru są wykorzystywane między innymi w chirurgii sercowo-naczyniowej i zabiegach okulistycznych. Co ciekawe, mogą być stosowane zarówno na mokro, jak i na sucho, ponieważ wilgoć nie ma wpływu na ich wytrzymałość. Nie mniej jednak, należy obchodzić się z nimi ostrożnie. Aby uniknąć uszkodzenia nici poliestrowych, chirurg nie powinien ich pocierać czy załamywać. Szwy wykonane z tego materiału występują w postaci wielowłóknowych plecionek. Są bardzo poręczne, dlatego chirurdzy chętnie po nie sięgają. Aby uniknąć traumatyzacji tkanki podczas pasażu, warto wybierać plecionki, które są powlekane. Dobrym rozwiązaniem są multifilamenty POLYTRESSE®.

Nici chirurgiczne nylonowe

Zawsze należy pamiętać, żeby otwierać tylko te szwy, które będą wykorzystywane podczas przeprowadzanego zabiegu. Chirurg po wyjęciu nylonowych nici z opakowania powinien delikatnie je wyprostować tak, aby usunąć powstałą pamięć skrętu. Nie mniej jednak, aby zachować ich maksymalną wytrzymałość, lekarz zawsze musi wykonywać to ostrożnie, tak żeby uniknąć ścierania i załamywania szwu. Nici chirurgiczne nylonowe, takie jak AMIFIL®, są bardzo wytrzymałe. Specjaliści wybierają je do zaopatrywania skóry i powięzi zarówno u ludzi, jak i u zwierząt. Niestety, wadą większości monofilamentów jest skłonność do samoistnego rozwiązywania szwów, dlatego często zaleca się założenie większej ilości węzłów.

Szwy chirurgiczne polipropylenowe

Materiały chirurgiczne z polipropylenu występują w postaci monofilamentów. Aby zmniejszyć ich pamięć skrętu, często pakowane są metodą na prosto, dzięki czemu łatwiej nimi operować. Nici polipropylenowe mogą być stosowane zarówno na mokro, jak i na sucho. Po wyjęciu szwów z opakowania, warto wyprostować ich pasma delikatnym i równomiernym ruchem. Podczas zabiegu trzeba pamiętać o ostrożności, gdyż włókna polipropylenowe są niezwykle delikatne. Aby uniknąć uszkodzenia nie należy ich przecierać, załamywać, czy nacinać. Monofilamenty mają gładką powierzchnię, dlatego żeby uzyskać pewne wiązanie najlepiej jest założyć większą ilość węzłów. Do polipropylenowych szwów najwyższej jakości należą POLYPROPYLENE Blue, przeznaczone do chirurgii okulistycznej.

Zarówno w przypadku użycia nici wchłanialnych, jak i niewchłanialnych, chirurg musi zastosować odpowiednio dużą liczbę szwów, która będzie w stanie utrzymać brzegi rany. (fot. Wikipedia)

Nici chirurgiczne z poliglekapronu

Monofilamentowe nici wykonane z poliglekapronu są plastyczne i miękkie w dotyku. Wielu chirurgów zwraca uwagę na to, że mają strukturę podobną do szwów nylonowych. Materiały szewne PGCL charakteryzują się bardzo wysoką początkową siłą podtrzymywania. Nie mniej jednak, warto pamiętać, że jakiekolwiek szarpanie, czy rozciąganie może je osłabić, dlatego podczas zaopatrywania należy zachować ostrożność. Przykładem nici tego typu są ADVANTIME®, które ze względu na równomierny rozkład naprężenia, będą świetnym rozwiązaniem w szwie ciągłym śródskórnym. Co ważne, nie wolno przytrzymywać nici metalowymi narzędziami w miejscach, które po wiązaniu nie zostaną odcięte.

Nici chirurgiczne naturalne

Do najczęściej stosowanych szwów naturalnych należą te wykonane z jedwabiu i lnu. W przypadku materiałów szewnych z jedwabiu należy obchodzić się ostrożnie, aby uniknąć ich ścierania czy załamywania. Szew z jedwabiu jest podatny na zginanie, dlatego wiązanie węzła jest bezpieczne. Pasma najlepiej przechowywać w suchym ręczniku tak, aby zachować wszystkie właściwości. Co ważne, mokry jedwab traci nawet do 20% wytrzymałości.

Nici chirurgicznych produkowanych z lnu najlepiej używać w suchym środowisku operacyjnym. Szwy takie jak LINEN podatne są na działanie płynów z otoczenia, które mogą spowodować osłabienie ich wytrzymałości.

Podczas każdej operacji warto pamiętać o wskazówkach dotyczących materiału, z którego wyprodukowane zostały nici. Pamiętajmy, że zachowanie ostrożności na sali operacyjnej gwarantuje najlepsze efekty zabiegu chirurgicznego.

Źródła:

  1. ETHICON INC, Ethicon Wound Closure Manual, 2004,
  2. Narzędzia, protezy i szwy chirurgiczne, K. Bielecki,
  3. Katalogi nici chirurgicznych, Péters Surgical,
  4. Procedury i techniki stosowane w chirurgii, R.M. Kirk, wyd. I polskie, red. J. Kulig, Elsevier Urban & Partner Wydawnictwo, Wrocław 2011.