Pincety chirurgiczne i anatomiczne – czym się różnią?

Do podtrzymywania tkanek oprócz kleszczyków chirurgicznych, chirurg może sięgnąć po pincety, inaczej nazywane pęsetami. Te w części zaciskającej mogą być rowkowane albo posiadać ząbki. Ze względu na wygląd i przeznaczenie wyróżnia się pincety chirurgiczne i anatomiczne. W artykule podpowiadamy jak je rozróżnić i kiedy znajdują zastosowanie.

Spis treści:

    Jak wyglądają pincety chirurgiczne?

    Pincety chirurgiczne od anatomicznych można odróżnić już na pierwszy rzut oka. Zarówno jedne, jak i drugie posiadają szczęki i część sprężynującą. Mogą mieć żłobioną powierzchnię uchwytów, dzięki czemu chirurgowi narzędzie o wiele lepiej leży w dłoni.

    Tym co wyróżnia pincety chirurgiczne są ząbki. Te znajdują się w części zaciskającej, na samych końcach. Żeby pincetą można było pewnie chwycić tkankę, ząbki są ułożone naprzemiennie. Standardowe modele posiadają łącznie na szczękach 3 ząbki w układzie 1 na 2. Można jednak też spotkać pincety z większą ilością ząbków np. ułożone naprzemiennie 2 na 3, 4 na 5, 6 na 7, a nawet 7 na 8. Wtedy też mają często poszerzone uchwyty. Co istotne, występują w różnych rozmiarach.

    Jak wyglądają pincety anatomiczne?

    W części sprężynującej, pincety anatomiczne wyglądają podobnie jak pincety chirurgiczne. Znacznie różnią się jednak w części zaciskającej, co sprawia, że znajdują zupełnie inne zastosowanie. Pincety anatomiczne w przeciwieństwie do chirurgicznych na końcach nie posiadają ząbków, a są proste. Z reguły mają jednak naprzemienne żłobione powierzchnie szczęk, co zapobiega samoistnemu uwalnianiu tkanki.

    Warto zwrócić uwagę na to, że standardowe pincety anatomiczne mają zaokrąglone końcówki. Narzędzia mogą mieć też inny kształt – być bagnetowe lub zakrzywione. Odgięta część pracująca ułatwia chwycenie tkanki bez zasłaniania sobie pola operacyjnego. Niektóre modele wyróżniają się też kształtem uchwytów. Mogą mieć wgłębienie na palec.

    Kiedy znajdują zastosowanie?

    Tak jak już wspomnieliśmy, pincety chirurgiczne i anatomiczne należą do narzędzi, jakie chirurdzy stosują w przypadku konieczności podtrzymania tkanki. Operujący często sięgają po nie również przy przejmowaniu wkłutej za pomocą imadła chirurgicznego igły. Z uwagi na różny kształt końcówek, pincety chirurgiczne i anatomiczne znajdują zastosowanie w nieco innych przypadkach.

    Chirurdzy wybierają pincety chirurgiczne do podtrzymywania m.in. mięśni, natomiast anatomiczne do podtrzymywanie tkanek, które są delikatniejsze (Źródło: pixabay.com, Autor: Pasi Mäenpää)
    Chirurdzy wybierają pincety chirurgiczne do podtrzymywania m.in. mięśni, natomiast anatomiczne do podtrzymywanie tkanek, które są delikatniejsze (Źródło: pixabay.com, Autor: Pasi Mäenpää)

    Pincety chirurgiczne służą głównie do chwytania bardziej spoistych tkanek, a w tym do podtrzymywania skóry, tkanki podskórnej, powięzi oraz mięśni. Za pomocą tego typu narzędzia, chirurg może również rozchylać brzegi skóry. Co do zasady nie używa się ich podczas szycia delikatnych narządów, ponieważ ostre ząbki mogłyby doprowadzić do ich traumatyzacji. Z tego samego powodu wielu chirurgów nie stosuje ich również do podtrzymywania brzegów skóry. Jest to często spotykane zwłaszcza w chirurgii plastycznej.

    Pincety anatomiczne, z racji na brak ząbków, służą do chwytania delikatniejszych tkanek. Ich szczególnym rodzajem są pincety chirurgiczne, po które chirurdzy sięgają w trakcie zabiegów na naczyniach krwionośnych. Ponieważ pincety anatomiczne umożliwiają operowanie tkanek bez ich miażdżenia, znajdują zastosowanie również w chirurgii plastycznej. Poza tym lekarze sięgają po nie również poza zabiegami chirurgicznymi np. w stomatologii.

    W jednym z naszych poprzednich artykułów przeczytasz o tym jakie stomatolog powinien wybrać nici chirurgiczne.

    Jak wybrać dobrą pincetę chirurgiczną?

    Efekt każdego zabiegu chirurgicznego zależy nie tylko od doświadczenia i wiedzy chirurga, ale również od zastosowanych materiałów szewnych i narzędzi chirurgicznych. Z tego względu tak ważne jest, żeby lekarz zawsze wybierał te najlepsze z możliwych. Jeśli chodzi o wybór pincety chirurgicznej, a także wielu innych narzędzi – kleszczyków czy też igłotrzymaczy – koniecznie trzeba zwrócić uwagę na materiał wykonania. Najlepiej sprawdzają się te wykonane z wysokiej jakości stali nierdzewnej. Bez problemu można je sterylizować, dzięki czemu przy odpowiedniej konserwacji mogą posłużyć przy wielu zabiegach.

    To jaką chirurg wybierze pincetę chirurgiczną będzie wpływać na efekty zabiegu i jego komfort pracy (Źródło: picabay.com, Autor: v-a-n-3-ss-a)
    To jaką chirurg wybierze pincetę chirurgiczną będzie wpływać na efekty zabiegu i jego komfort pracy (Źródło: picabay.com, Autor: v-a-n-3-ss-a)

    W przypadku wyboru pincety chirurgicznej koniecznie trzeba też zwrócić uwagę na to, żeby miała dobrą sprężystość. To znacznie ułatwia chirurgowi operowanie i również przekłada się na dłuższą żywotność narzędzia. Komfort operującemu zapewniają z kolei żłobione uchwyty. Dzięki nim narzędzie lepiej leży w dłoni i się z niej nie wyślizguje. Żeby narzędzie można było wygodnie trzymać, warto wybrać model z nieco szerszymi branszami.

    Czym różnią się pincety chirurgiczne i anatomiczne? Podsumowanie

    Tak jak już wspomnieliśmy, rozróżnić pincetę chirurgiczną od anatomicznej można już na pierwszy rzut oka. Wystarczy tylko spojrzeć na część zaciskającą. Jeśli widać na niej ząbki, jest to pinceta chirurgiczna. Jeśli z kolei nie ma na niej ząbków, a są poprzeczne żłobienia, jest to pinceta anatomiczna.

    Oczywiście narzędzia te różnią się nie tylko wyglądem, ale również zastosowaniem. Ogólnie można powiedzieć, że pincety chirurgiczne stosuje się do podtrzymywania bardziej spoistych tkanek, natomiast anatomiczne do chwytania tkanek, które są delikatne.

    Źródła:

    1. pl.wikipedia.org/wiki/P%C4%99seta_chirurgiczna,
    2. Narzędzia, protezy i szwy chirurgiczne; Krzysztof Bielecki (red.), Makmed Lublin 2008, wyd. 2,
    3. Podstawy instrumentowania; Gertrud Hauser, tłumaczenie Teresa Salińska, WFHSS 2009,
    4. Podstawy szycia chirurgicznego; M. Trybus, MP Wydawnictwo, Kraków 2006, wyd.3.

    Dodaj komentarz

    Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *