Rodzaje ostrzy chirurgicznych

Jednorazowe ostrza chirurgiczne występują w wielu rozmiarach i kształtach oraz są produkowane z różnych materiałów. Takie zróżnicowanie sprawia, że chirurg może właściwie dopasować instrument do typu zabiegu. Jednocześnie, stosowanie ostrzy tego typu jest bezpieczne i bardzo ekonomiczne, a w trakcie zabiegu istnieje możliwość ich szybkiej wymiany. Jakie można wyróżnić rodzaje jednorazowych ostrzy chirurgicznych ze względu na rozmiar i kształt, a jakie z uwagi na materiał wykonania? Na te pytania staramy się odpowiedzieć w niniejszym artykule.

Sprawdź produkty

Rodzaje ostrzy chirurgicznych ze względu na rozmiar i kształt

Każde ostrze chirurgiczne musi być odpowiednio wyprofilowane tak, aby chirurg mógł swobodnie nim operować. Ponieważ tkanki mają różne właściwości, w chirurgii wymagane jest stosowanie narzędzi o różnych rozmiarach i kształtach. W zależności od typu zabiegu, chirurg może wybrać ostrze proste, zaokrąglone lub trójkątne. Poszczególne rodzaje ostrzy chirurgicznych są ponumerowane.

Ostrze chirurgiczne nr 10

Ostrze chirurgiczne nr 10 posiada dużą, zakrzywioną krawędź tnącą. Ze względu na niewielki rozmiar, pozwala chirurgowi zachować podczas zabiegu niebywała precyzję. Obły kształt ostrza ułatwia wykonywanie długich nacięć tkanek miękkich. W związku z tym często jest ono wykorzystywane podczas zabiegów z zakresu herniologii, kardiochirurgii czy chirurgii klatki piersiowej. Warto wspomnieć, że ostrze chirurgiczne nr 10 idealnie nadaje się do wykonywania nacięć skóry i mięśni o różnych rozmiarach. Podolodzy używają go do usuwania zrogowaciałego naskórka.

Ostrze chirurgiczne nr 11

Ostrze chirurgiczne nr 11 posiada długą, zwężającą się krawędź tnącą wzdłuż przeciwprostokątnej, a do tego ma spiczastą końcówkę. Z uwagi na ostre zakończenie, z łatwością można nim wykonywać niewielkie nacięcia. Narzędzie idealnie nadaje się do nacinania zmian skórnych, a także do wykonania nacięcia przy wykonywaniu drenażu klatki piersiowej. Z uwagi na wysoką precyzję, chirurdzy często stosują je do zabiegów z zakresu medycyny estetycznej.

Chirurdzy często stosują ostrza chirurgiczne z wydłużoną krawędzią tnącą i spiczastą końcówką w zabiegach medycyny estetycznej i dermatologii (zdjęcie: pixabay.com)
Chirurdzy często stosują ostrza chirurgiczne z wydłużoną krawędzią tnącą i spiczastą końcówką w zabiegach medycyny estetycznej i dermatologii (zdjęcie: pixabay.com)

Ostrze chirurgiczne nr 12

Szpiczaste jest również ostrze chirurgiczne nr 12. Niemniej jednak, ma ono kształt półksiężyca. Krawędź tnąca narzędzia znajduje się na wewnętrznej krawędzi krzywej, dzięki czemu często wykorzystywane jest podczas usuwania szwów. Chirurdzy stosują ostrze chirurgiczne nr 12 także w zabiegach z zakresu chirurgii ogólnej, naczyniowej, laryngologicznej i urologicznej. Narzędzie sprawdza się m.in. do nacinania błon śluzowych i naczyń krwionośnych.

Ostrze chirurgiczne nr 15

Ostrze chirurgiczne nr 15 posiada krótką, zakrzywioną krawędź tnącą. Ze względu na niewielki rozmiar, narzędzie może być wykorzystywane do wykonywania krótkich nacięć. Lekarze stosują ostrze nr 15 m.in. w chirurgii naczyniowej oraz chirurgii dermatologicznej i onkologicznej skóry. Jego zakrzywiona krawędź tnącą znacznie ułatwia wycinanie zmian skórnych.

Ostrze chirurgiczne nr 20

Podobnie jak ostrze chirurgiczne nr 10, ostrze chirurgiczne nr 20 posiada dużą, zakrzywioną krawędź tnącą. Narzędzie jest jednak większe i wymaga stosowania innego uchwytu. Co istotne, jego krawędź tylna jest płaska i nienaostrzona. Chirurdzy najczęściej wykorzystują ostrze nr 20 do nacinania tkanek w zabiegach z zakresu chirurgii ogólnej oraz chirurgii ortopedycznej.

Ostrze chirurgiczne nr 21

Ostrze chirurgiczne nr 21 również ma krzywioną krawędzią tnącą oraz płaską, nienaostrzoną krawędź tylną. Narzędzie jest większe zarówno od ostrza nr 10, jak i ostrza nr 20. Chirurdzy wykorzystują je w przypadku konieczności nakłucia lub przecięcia tkanki m.in. w chirurgii ogólnej. Oprócz tego, narzędzie stosowane jest w kosmetologii podczas zabiegów podologicznych.

Ostrze chirurgiczne nr 22

Ostrze chirurgiczne nr 22 to kolejne ostrze o zakrzywionej krawędzi tnącej i płaskiej, nienaostrzonej krawędzi tylnej. Narzędzie jest jednak znacznie większe od ostrza nr 10, 20 i 21. Ostrze nr 22 wykorzystuje się podczas zabiegów z zakresu chirurgii onkologicznej oraz chirurgii klatki piersiowej. Z uwagi na spory rozmiar, chirurdzy stosują je do nacinania grubszych tkanek oraz do przeprowadzania długich nacięć skóry.

Ostrza o dużej, zakrzywionej krawędzi tnącej pozwalają na precyzyjne wykonywanie długich nacięć skóry (zdjęcie: pixabay.com)
Ostrza o dużej, zakrzywionej krawędzi tnącej pozwalają na precyzyjne wykonywanie długich nacięć skóry (zdjęcie: pixabay.com)

Ostrze chirurgiczne nr 23

Ostrze chirurgiczne nr 23 posiada długą, delikatnie zakrzywioną krawędź tnącą, przez co jego kształt przypomina sylwetkę liścia. Narzędzie jest nieco węższe niż ostrza o nr 21 i 22, a do tego świetnie wyprofilowane. Chirurdzy wykorzystują ostrze o tym numerze głównie do wykonywania długich nacięć. Narzędzie idealnie sprawdza się podczas zabiegów wymagających otwarcia jamy brzusznej.

Ostrze chirurgiczne nr 24

Kształt ostrza chirurgicznego nr 24 również przypomina sylwetkę liścia. Jego krawędź tnąca jest długa, podobnie jak w przypadku ostrza nr 23 tyle tylko, że jest nieco bardziej zaokrąglona. Ostrze nr 24 jest też większe, przez co chirurdzy stosują je do prowadzenia długich nacięć tkanki. Ponadto, specjaliści medycyny sądowej wykorzystują narzędzie także w procedurach sekcji zwłok.

Rodzaje ostrzy chirurgicznych ze względu na materiał wykonania

Ostrza chirurgiczne, tak jak nici chirurgiczne, można podzielić także ze względu materiał, z jakiego zostały wykonane. Chirurdzy najczęściej sięgają po te ze stali nierdzewnej oraz ze stali węglowej. Warto jednak wspomnieć, że producenci narzędzi tnących oferują także ostrza ceramiczne, tytanowe, diamentowe, a nawet szafirowe. Godne uwagi są narzędzia wykonywane z ceramiki. Materiał ten nie koroduje, a do tego nie ma właściwości magnetycznych. Producenci ostrzy ceramicznych wciąż pracują jednak nad ich trwałością. Jak na razie, z uwagi na małą wytrzymałość mechaniczną, nie zaleca się stosowania ich podczas zabiegów chirurgicznych.

Ostrza chirurgiczne ze stali węglowej

Jak już wspomnieliśmy, chirurdzy podczas zabiegów bardzo często wykorzystują ostrza chirurgiczne wykonane ze stali węglowej. Materiał ten jest bardzo twardy i odporny na ścieranie, dzięki czemu krawędź tnąca narzędzi przez długi czas zachowuje idealny stopień ostrości. Ze względu na dużą wytrzymałość, chirurdzy stosują ostrza tego typu m.in. w zabiegach z zakresu ortopedii. Co istotne, stal węglowa jest niezwykle wytrzymała, w związku z czym produkowane z niej narzędzia odznaczają się także odpornością na wstrząsy i uderzenia.

Ostrza chirurgiczne ze stali nierdzewnej

Chirurdzy w wielu przypadkach stosują także ostrza chirurgiczne wykonane ze stali nierdzewnej. Materiał ten przede wszystkim wykazuje odporność na korozję i wysoką temperaturę. Ze stali nierdzewnej oprócz ostrzy jednorazowych wykonuje się skalpele wielorazowe oraz trzonki. Z uwagi na właściwości fizykochemiczne materiału, narzędzia te nie ulegają uszkodzeniom podczas sterylizacji. Uwzględniając możliwość stosowania stali nierdzewnej w agresywnym środowisku, chirurdzy sięgają po ostrza tego typu w operacjach przewodu pokarmowego.

Źródła:

  • https://www.usamedicalsurgical.com/blog/surgical-blades-which-scalpel-is-right-for-your-operating-room,
  • https://www.swann-morton.com/,
  • Chirurgia, Wojciech Noszczyk, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2005,
  • Narzędzia, protezy i szwy chirurgiczne, K. Bielecki, Makmed, 2008,
  • https://24medyczny.pl/kategoria-produktu/produkty-sterylne-i-jednorazowe/ostrza-i-skalpele-chirurgiczne/,
  • https://narzedziakosmetyczne.com.pl/narzedzia-podologiczne/ostrza-chirurgiczne.

Zadbaj o udany zabieg

Wybierz sprawdzone produkty w naszym sklepie

Sprawdź teraz